Migracja e-commerce bez utraty zamówień. Jak bezpiecznie przenieść sklep na nowy CMS?

Są dwa scenariusze, gdy właściciele sklepów myślą o przeprowadzce: albo widzą, że strona już teraz ma problemy, których nie da się rozwiązać narzędziami, jakie oferuje obecna platforma, albo układają plan rozwoju biznesu na najbliższe lata i już wiedzą, że niedługo dotrą do ściany. Oczywiście, najlepiej zacząć migrację, zanim jeszcze CMS przestanie radzić sobie z coraz szerszym asortymentem oraz pęczniejącą bazą danych – natomiast nie każdą sytuację da się przewidzieć; powiedzmy, że producent platformy albo twórcy najważniejszych wtyczek mogą nagle zmienić model licencjonowania i podnieść koszty.

Jakie – z naszego doświadczenia – są więc najczęstsze sygnały, że sklep potrzebuje nowej platformy?

Jeżeli któryś z tych punktów dotyczy Twojego sklepu, radzilibyśmy już zacząć planować zmianę platformy e-commerce.

Wiele sklepów zaczyna na systemach SaaS – w Polsce ok. jedna trzecia wszystkich e-sklepów (wg danych serwisu BuiltWith) działa na Shopify, Shoperze lub IdoSell. Nic dziwnego, bo nie dość, że mają bardzo niski próg wejścia, to jeszcze zapewniają własną infrastrukturę. Tyle że wraz z rozwojem biznesu często okazuje się, że to nie wystarcza… więc właściciele szukają innych platform – najlepiej open source’owych.

Pierwszym wyborem zazwyczaj jest WooCommerce. Działa on jako rozbudowana wtyczka do WordPressa, z własnym, bogatym ekosystemem rozszerzeń oraz świetnym wsparciem ze strony twórców. Specjalistów pracujących z platformą w Polsce nie brakuje, podobnie jak ofert hostingu przygotowanych stricte pod ten system. Jeżeli więc myślisz o migracji z platformy SaaS na open source’ową platformę, a prowadzisz dosyć „typowy” sklep – skupiasz się raczej na klientach indywidualnych, nie potrzebujesz zbyt skomplikowanej logiki biznesowej, a Twój katalog nie przekracza kilkunastu tysięcy produktów, WooCommerce będzie naprawdę dobrą opcją. Zwłaszcza że sklep na platformie można postawić stosunkowo szybko, a sam CMS jest bardzo łatwy w obsłudze; pod tym względem wcale nie odstaje np. od Shopify.

W przypadku bardziej złożonych projektów, czyli jeśli chcesz:

• zintegrować stronę sklepu z innymi kanałami sprzedaży;
• prowadzić kilka różnych sklepów z jednego miejsca;
• rozwijać sprzedaż B2B;
• budować własne integracje z narzędziami third-party poprzez API;

zdecydowanie polecilibyśmy migrację na Magento 2. Obecnie trudno o elastyczniejszą platformę. Przy wsparciu dobrego zespołu developerów da się na Magento prowadzić sprzedaż na dowolną skalę i wciąż mieć przestrzeń na dalszy rozwój… choć oczywiście idą za tym większe koszty wdrożenia oraz utrzymania sklepu.

Przejdźmy jednak do najważniejszego, czyli jak bezpiecznie przejść przez cały proces migracji.

Między momentem, w którym zaczniesz przenosić dane na nową platformę a chwilą, gdy ją uruchomisz, cały czas będą pojawiać się zmiany w bazie danych. Klienci mogą składać nowe zamówienia, część osób założy konto na stronie, nie mówiąc np. o aktualizacjach stanów magazynowych.

Jak to rozwiązać? W tym celu stosuje się technikę delta migration. Polega ona na tym, że zamiast przenosić dane z systemu do systemu za jednym razem, robi się to etapami:

• na długo przed planowanym uruchomieniem nowej odsłony sklepu przeprowadzasz pierwszy transfer danych – produktów, klientów, historii zamówień itd. – na środowisko testowe (staging). Stary sklep działa w tym czasie normalnie, a równolegle testujesz nowy;
• w miarę, jak zbliża się moment migracji, zaczynasz synchronizować dane przyrostowo – przenosisz na nową platformę tylko te, które zmieniły się od ostatniego transferu;
• jeśli nowa wersja sklepu przejdzie wszystkie testy i jest gotowa do działania – wyłączasz starą, przeprowadzasz ostatni transfer danych (obejmujący informacje, które spłynęły do bazy danych w czasie ostatnich minut działania poprzedniej platformy) i uruchamiasz nową.

Tym sposobem okno, w którym mogłoby dojść do utraty danych, skraca się raptem do kilku minut; jeśli przeprowadzisz migrację bazy w momencie, gdy ruch w sklepie jest najmniejszy (idealnie w nocy), bardzo możliwe, że uda się przejść przez nią bez utraty choćby jednego zamówienia.

Kolejnym problemem, którego często obawiają się właściciele e-sklepów, jest SEO. Migracja sklepu internetowego niemal zawsze wiąże się ze zmianą struktury adresów URL, przebudową szablonów stron produktów i kategorii, często też z przepisaniem metadanych od nowa; jeśli o to nie zadbasz, bardzo łatwo możesz stracić zbudowane przez lata pozycje w Google.

A zatem o czym trzeba pamiętać?

Niektóre e-sklepy mają nawet po kilkanaście integracji – począwszy od ERP, CMS-a i PIM po platformy kurierskie kilku różnych przewoźników. Dlatego na początku całego projektu koniecznie trzeba przeprowadzić „inwentaryzację” i rozpisać, jakie systemy są podłączone do sklepu oraz w jaki dokładnie sposób dane przepływają między nimi; czy sklep korzysta z oficjalnej wtyczki, czy np. ze zbudowanego od zera API.

Dopiero potem możesz planować, jak przeniesiesz każdą z tych integracji na nową platformę. Nie warto nawet próbować przenosić ich jeden do jednego – nowy CMS może przecież korzystać z innego rodzaju API albo mieć zupełnie odmienną architekturę danych w bazie; wtedy integracje ze starego systemu będą w zasadzie bezużyteczne. Trzeba będzie je napisać od nowa… albo znaleźć gotowe rozwiązania – to zresztą kolejny powód, dla którego polecamy przeniesienie sklepu na WooCommerce lub Magento. Twórcy popularnych narzędzi biznesowych, firmy logistyczne oraz operatorzy płatności bardzo często mają już gotowe wtyczki dla tych platform.

Jak powinien wzorcowo wyglądać cały proces krok po kroku? Podzielilibyśmy go na kilka etapów.

1. Faza discovery, czyli audyt przedmigracyjny – z naszego doświadczenia ten etap jest najważniejszy, bo bez analizy tego, jak zbudowany jest sklep oraz czego konkretnie wymaga od docelowej platformy, nie da się uniknąć problemów podczas migracji. Może zająć tydzień-dwa, przy większych projektach nawet miesiąc.
2. Przygotowanie środowiska dla nowej platformy – konfiguracja serwera, stagingu oraz instalacja samego CMS-a nie są skomplikowane dla specjalistów, ale i tak mogą zająć do kilku dni.
3. Wdrożenie niezbędnych funkcji oraz integracji na nowym systemie – jeśli większość z nich da się przygotować za pomocą gotowych wtyczek i rozszerzeń, etap ten może zająć dwa-trzy tygodnie. Jeśli natomiast trzeba będzie przynajmniej część funkcji napisać od zera, wtedy potrwa zdecydowanie dłużej.
4. Migracja danych – treści, plików znajdujących się na stronie oraz, oczywiście, całej bazy danych. Trudno określić, ile może potrwać, tym bardziej, jeśli przeprowadzasz ją techniką delta migration – wtedy przebiega ona niejako równolegle z całym procesem developmentu nowej wersji sklepu.
5. Działania SEO – obejmują, tak jak pokazaliśmy, mapowanie URL-i, przygotowanie przekierowań, migrację metadanych itd.
6. Testy – sprawdzamy, jak spisuje się strona pod każdym kątem; analizujemy metryki wydajności, testujemy ścieżki zakupowe oraz narzędzia, z których będą korzystać pracownicy sklepu. W razie problemów etap ten również może się mocno przedłużyć.
7. Finalna migracja i uruchomienie odświeżonej wersji sklepu – jeśli platforma jest gotowa, to przenosimy ją na środowisko produkcyjne, eksportujemy ze starej wersji strony ostatni „pakiet” danych (m.in. o najnowszych zamówieniach) i przekierowujemy cały ruch na nowy system.

Oczywiście, nie w każdym projekcie poszczególne etapy zajmą tyle samo, ale plan działania zawsze powinien być podobny – wtedy faktycznie da się przejść przez migrację e-sklepu bez „skutków ubocznych”.