Drupal – CMS dla szkół wyższych i stron uniwersyteckich

Każde wdrożenie systemu Drupal jest wyzwaniem, ale wymagania względem witryny sklepowej, a np. wizerunkowej są zupełnie inne. Jeszcze inaczej wygląda to w przypadku portalu uniwersyteckiego, który charakteryzuje się odmienną specyfikacją. Jakie kluczowe elementy trzeba wziąć pod uwagę, przed wdrożeniem strony dla jednego z uniwersytetów?

Pamiętaj, że użytkownicy są bardzo wymagający. Patrząc na to, jak rozbudowane są oferty uczelni, potencjalni studenci mają bardzo duży wybór między placówkami. Dlatego kilka sekund oczekiwania na zalogowanie czy też kłopoty z płatnościami to przeszkody, które w mgnieniu oka mogą zmienić priorytety danego studenta.

Choć Drupal ma sporo zalet, to kilka z nich szczególnie dobrze sprawdza się pod kątem witryn uniwersyteckich. Na jakie wyróżniki najczęściej zwracają uwagę programiści i web-developerzy obsługujący ten system CMS?

Jedną z kluczowych korzyści jest bez wątpienia bezpieczeństwo tego CMSa. Uczelnie przetwarzają dane setek tysięcy użytkowników, a to ogromna odpowiedzialność. Dlatego witryna czy panel logowania muszą być odpowiednio zabezpieczone, aby te dane nie stały się łupem hakerów. Tymczasem Drupal sprawia, że bezpieczeństwo w przypadku tych stron jest na najwyższym poziomie, z wykorzystaniem najnowocześniejszych rozwiązań w tym zakresie.

Drupal to także open source, który dobrze radzi sobie z dużym ruchem na stronie. Jego wydajność jest na topowym poziomie w porównaniu do konkurencyjnych rozwiązań. Dlatego nie musisz obawiać się, że strona padnie w kluczowym momencie procesu rekrutacji i uniemożliwi kandydatom składanie aplikacji. Taka niezawodność to ogromna zaleta przy tworzeniu stron dla szkolnictwa wyższego.

Poza tym dużą zaletą Drupala – i przewagą nad wieloma innymi platformami – jest to, że mocno wspiera tworzenie stron dostępnych dla wszystkich. Sam CMS posiada wbudowane mechanizmy, które wymuszają na redaktorach utrzymywanie zgodności z wytycznymi WCAG (np. informuje o brakujących atrybutach alt przy obrazach), a większość dużych modułów rozwijanych przez społeczność Drupala zostało zaprojektowanych właśnie z myślą o użytkownikach z niepełnosprawnościami. I jest to o tyle ważne, że – jak pokazuje opublikowany przez Ambiscale w połowie 2025 r. Raport WCAG: Strony internetowe uczelni wyższych w Polsce – tylko 1 na 20 polskich stron uniwersyteckich nie ma poważnych błędów dostępności. Tymczasem liczba studentów z niepełnosprawnościami wzrosła w ciągu ostatnich 25 lat… o 945% – naprawdę warto zadbać o ich potrzeby.

Do tego dochodzi kwestia, o której wspomnieliśmy – strony uczelniane z zasady mają rozbudowaną architekturę. Bardzo często posiadają wydzielone witryny dla każdego wydziału, dla instytutów, centrów badawczych, co może złożyć się na nawet kilkadziesiąt stron. W tym celu Drupal oferuje funkcję Multisite, która umożliwia zarządzanie stronami wydziałów – nawet jeśli są ich dziesiątki i każda ma swoją odrebną bazę danych – z poziomu jednego panelu administracyjnego.

Odrębny punkt musimy poświęcić temu, jak Drupal radzi sobie z zarządzaniem różnymi wersjami językowymi stron – bo będzie to też jeden z najlepszych, o ile nie najlepszy system CMS dla uniwersytetu, który chciałby przyciągnąć do siebie studentów z zagranicy.

Wielojęzyczny serwis uczelni da się zbudować znacznie łatwiej z pomocą Drupala niż, powiedzmy, WordPressa. Dlaczego?

1. Drupal nie wymaga do tego żadnych dodatkowych wtyczek, które mogłyby spowalniać stronę. Wystarczy skorzystać z czterech modułów wbudowanych w core platformy, dostępnych od razu po wdrożeniu: Language, Interface Translation, Content Translation oraz Configuration Translation.
2. Moduł TMGMT (Translation Management Tool), dostępny w CMS, pozwala eksportować treści do biur tłumaczeń – lub translatorów AI, jak DeepL – i importować gotowe przekłady jednym kliknięciem. W ten sposób można zautomatyzować praktycznie cały workflow; redaktor oznacza, które treści wymagają tłumaczenia, eksportuje je, a po otrzymaniu gotowych plików importuje je z powrotem do systemu. Nie trzeba angażować całego zespołu, wystarczy tak naprawdę jedna osoba, która będzie czuwać nad współpracą z tłumaczami.
3. Edycja treści przed samą publikacją nie powinna przysporzyć trudności nikomu, nawet osobom bez doświadczenia w pracy z CMSami. Najnowsze wersje Drupala korzystają z CKEditor 5 – edytora typu WYSIWYG (What You See Is What You Get), który działa niemal identycznie jak Word czy Google Docs. Edytor jest na tyle przyjazny, że każdy pracownik dziekanatu po krótkim szkoleniu powinien samodzielnie zaktualizować stronę wydziału.
4. Drupal sprawnie radzi sobie z konfiguracją różnych wersji językowych tej samej witryny pod wyszukiwarki. System automatycznie generuje tagi hreflang, czyli znaczniki w kodzie HTML, które informują, w jakich wersjach językowych dostępna jest dana strona i dla jakich regionów są przeznaczone. Dzięki temu algorytmy wyszukiwarek mogą pokazać inną wersję strony studentowi z Polski, a inną - tym z Niemiec lub z Czech. Z kolei w panelu administratora (bez żadnych dodatkowych modułów) da się bardzo łatwo zarządzać adresami URL dla różnych wersji; można więc np. ustawić domenę uniwersytet.edu.pl/en dla wersji angielskiej albo osobną subdomenę en.uniwersytet.edu.pl.

Uczelnie wyższe najczęściej planują rozwój swoich systemów IT w perspektywie minimum kilku, czasem nawet kilkunastu lat. Przez ten czas mogą się zmienić trendy w web designie, pojawić nowe kanały komunikacji, studenci też będą mieć coraz wyższe standardy. Idealny CMS dla uczelni powinien zatem dać pewność, że nie będzie trzeba za 4-5 lat przebudowywać całej infrastruktury wokół strony od zera. Drupal jest właśnie takim rozwiązaniem, ponieważ bazuje na architekturze headless. Co to znaczy?

Klasyczne CMSy – takie jak np. WordPress – odpowiadają zarówno za bazę danych oraz zarządzanie treściami (czyli backend), jak i za wygląd oraz działanie samej strony WWW (frontend).

Drupal również może działać w ten sposób, ale pozwala też rozdzielić te warstwy. W architekturze headless treściami zarządza się z poziomu CMSa, natomiast wszystko to, co widzi użytkownik, buduje się oddzielnie, w wybranej, najwydajniejszej w danym momencie technologii, np. w React’cie lub Vue. Może to być zwykła strona WWW, ale też aplikacja webowa typu PWA, aplikacja mobilna czy wewnętrzny portal dostępny tylko dla wykładowców i pracowników dziekanatu.

Obie warstwy: CMS i frontend, są ze sobą połączone za pomocą API; w przypadku Drupala są to REST oraz JSON:API. Dzięki temu można z poziomu jednego CMSa zarządzać treściami i udostępniać je do publikacji we wszystkich kanałach, z których korzysta uczelnia. Czyli nie tylko na stronie internetowej, ale też w aplikacji dla studentów, a nawet… na ekranach w budynku wydziału. Drupal pozwala zbudować taki system praktycznie out-of-the-box, korzystając tylko z wbudowanych narzędzi.

I właśnie to czyni go tak dobrym wyborem dla szkół wyższych, które potrzebują rozwiązania na długie lata – Drupal, ze swoją architekturą headless i podejściem API-first, może być zapleczem dla całej sieci kanałów komunikacji, a nie tylko i wyłącznie dla strony internetowej. Trudno się więc też dziwić, że – jak policzyli autorzy z The Drop Times, czyli portalu poświęconemu społeczności Drupala – spośród 100 najlepszych uczelni wyższych na świecie, aż 71 (w tym Harvard, MIT czy Oxford) korzysta z tego CMSa.