Badania UX, czyli jak przeprowadzić skuteczne testy użyteczności?

Jakub Czyż
Autor: Jakub CzyżProject Manager

Testy UX pozwalają zbadać funkcjonalność strony internetowej, aplikacji czy sklepu online na podstawie obserwacji użytkowników. Badania user experience sprawdzają doświadczenia wybranej grupy internautów. Dowiedz się, dlaczego warto przeprowadzać testy UX, na czym takie badania polegają oraz kiedy je wdrożyć.

Testy użyteczności

Po co przeprowadzać testy UX?

Testy użyteczności UX są bardzo ważne. Pozwalają sprawdzić, czy strona jest czytelna dla użytkowników, czy działa tak, jak powinna, czy internauci potrafią się po niej poruszać. Designerzy strony internetowej, jej właściciele znają produkt i nie są w stanie ocenić, czy strona w sposób właściwy go przedstawia. Członkowie zespołu mogą rozumieć projekt, ale klienci zewnętrzni już nie. Temu służą testy UX.

Badania user experience nawet na wczesnym etapie procesu jakim jest tworzenie strony internetowej mogą pomóc zweryfikować koncepcję i lepiej zrozumieć potrzeby klienta. Potwierdzają bądź nie, czy produkt spełnia oczekiwania, identyfikują problemy z poruszaniem się po stronie, sprawdzają, czy jest ono intuicyjne i proste. Potrafią uwidocznić, dlaczego pewne ważne elementy strony są całkowicie ignorowane przez klienta. Wykrywają takie drobne błędy, jak niedziałający link, nieprawidłowo wyświetlający się obraz czy button, które wpływają na całościowy obraz marki, na wygodę i funkcjonalność witryny. Zapewniają lepsze wrażenia użytkownika, co powoduje, że chce on wrócić na stronę, poleca ją znajomym, czuje się na niej dobrze, bezpiecznie, a dany brand jest dla niego wiarygodny.

Korzyści z badania UX

  • pomaga na wykrycie problemów z użytecznością strony,
  • pozwala na zwiększenie satysfakcji użytkowników,
  • sprawia, że strona jest wydajna,
  • zbiera wiarygodne opinie od prawdziwych konsumentów danej www.

Jak przeprowadzić testy użyteczności UX?

Przeprowadzając testy UX, warto zacząć od analizy strony konkurencji. Pozwala to na określenie standardów użyteczności dla danej grupy docelowej. Wybierz grupę użytkowników, na której chcesz przeprowadzać testy. Minimum powinno być to 5 osób. Przemyśl, jakich typów użytkowników szukasz i w jaki sposób przeprowadzisz ich rekrutację. Zastanów się, kto będzie ich obserwatorem i z jakiej metody testowania będziesz korzystać.

Testy użyteczności stron internetowych – rodzaje

Wyróżnia się kilka rodzajów testów użyteczności. Przede wszystkim są one przeprowadzane zdalnie lub osobiście. Testy mogą być przeprowadzane w tzw. Laboratorium, czyli w pomieszczeniu, w obecności testujących, ocenia się zachowania użytkowników. Obserwatorzy, milcząc, mają za zadanie monitorować i raportować zachowania badanych. Testowanie zdalne użyteczności polega na tym, że głosy użytkowników, ich mimika i zachowania rejestrowane są przez specjalne oprogramowanie.

Testy użyteczności UX mogą być również moderowane lub nie. Moderowana sesja jest prowadzona przez badacza, który przedstawia badającym cel, odpowiada na ich pytania, kontaktuje się bezpośrednio z testowanymi. Niemoderowana sesja oznacza badania bez bezpośredniego nadzoru, zwykle w domu użytkowników na ich urządzeniach mobilnych. Testowanie moderowane najczęściej jest dokładniejsze, jednak takie badania UX są dużo bardziej kosztowne.

Wyróżnia się również badania eksploracyjne otwarte, czyli użytkownicy proszeni są o wyrażanie swoich opinii, głównie badanie przeprowadzane jest za pomocą burzy mózgów. Badania oceniające pozwalają ocenić satysfakcję użytkownika i ogólnej funkcjonalności produktu. Metody badań porównawczych pozwalają użytkownikowi wybrać jedno z zaproponowanych rozwiązań.

Testy użyteczności (UX) – pytania

Aby otrzymać wiarygodne wyniki, należy zastanowić się, na jakie pytania mają odpowiedzieć badani. Przede wszystkim testy UX powinny odpowiedzieć na pytanie, jaki jest powód odwiedzin strony przez użytkowników, co próbują osiągnąć, wchodząc na stronę oraz jakie inne witryny mogą spełnić te oczekiwania. Dobrze, gdyby testy UX pokazywały, z jakimi barierami spotykają się konsumenci na danej www, czego nie mogą znaleźć na stronie, czy nawigacja jest właściwa. Istotne jest również to, co przekonuje dane osoby do działania na www, jakie jej elementy motywują użytkowników do konkretnych zachowań. Ważnym pytaniem jest to, czy użytkownicy rozumieją dany produkt.

Jakich pytań unikać? Pytań sugerujących oraz niejasnych, które ostatecznie nie będą miały znaczenia dla wyników testów. Przykłady: “Czy strona www działała powoli?” albo “Czy korzystanie z tej strony było proste?”.

O czym jeszcze warto pamiętać, przeprowadzając badania UX?

Zadbaj o logistykę

Przeprowadzając testy użyteczności, zastanów się nad ich lokalizacją, określ ich harmonogram, wybierz moderatorów. Jeśli decydujesz się na nagrywanie testów – co jest bardzo dobrym pomysłem, sprawdź sprzęt i oprogramowanie. Weź pod uwagę, że w testach zależy Ci zarówno na obrazie ekranu, jak i słowach oraz mowie ciała.

Scenariusz badania user experience

Kiedy zastanowisz się, dlaczego i w jaki sposób chcesz przeprowadzić badania, zaplanuj, jak chcesz bądź nie chcesz przeprowadzić testującego przez stronę. Jeśli badanie ma być moderowane, potrzebujesz konkretnego scenariusza. Testujący potrzebują zadań do wykonania. Projektując scenariusze, pamiętaj o najważniejszych funkcjach serwisu.

Badania UX i ich analiza

Wyniki testów UX warto analizować jak najszybciej. Nadaj priorytety najważniejszym błędom, które wymagają najszybszej reakcji. Pogrupuj podobne sytuacje razem. Nie zajmuj się każdym szczegółem testów. Wyniki badań UX powinny przekształcić się w plan działania. W swojej analizie uwzględnij także pozytywne aspekty.

Badania user experience – kiedy należy je przeprowadzać?

Organizując testy użyteczności stron internetowych, warto przeprowadzić je już na wczesnym etapie projektowania, ale tak naprawdę przydadzą się w każdym momencie działania strony. Zawsze jest coś do poprawy, zawsze warto troszczyć się o wygodę swoich klientów oraz o ich pozytywne wrażenia, które świadczą o firmie. Satysfakcja klienta przekłada się na zysk firmy. Warto brać pod uwagę, że jeden test użytkowników nie wystarczy. Dobrze sprawdzają się badania szczegółowe, w których skupiasz się na jednym bądź kilku aspektach witryny. Może interesować cię jedna funkcjonalność i jej wpływ na produkt. Testuje się wtedy wybraną grupę pod danym kątem, innym razem sprawdzasz odrębny aspekt. By witryna była w pełni funkcjonalna i postępowa, badania użytkowników powinny stać się stałym elementem pracy nad stroną.

Testy użyteczności – podsumowanie informacji

Testy UX to nie jednorazowe przedsięwzięcie, warto regularnie sprawdzać, jak odbierana jest witryna przez użytkowników. Branża cały czas się rozwija, klient robi się coraz bardziej wygodny. Aby chciał korzystać ze strony, dokonywać zakupów online w danym sklepie czy regularnie używać danej aplikacji, te rozwiązania muszą być funkcjonalne i spełniać jego potrzeby. Badania UX muszą być skuteczne, tylko wtedy spełnią oczekiwania i przyniosą korzyści. Pamiętaj, by nie były zbyt ogólnikowe, nie sugerowały odpowiedzi, zostały przeprowadzone na wiarygodnej grupie użytkowników, były przemyślane i logiczne, informowały o celu badania, a co najważniejsze, zostały sprawnie, ale i szybko zinterpretowane. Strona www to żywy organizm i jej doskonalenie wymaga regularności.

Potrzebujesz strony zgodnej z najnowszymi trendami w UX?

Poznaj naszą ofertę
Udostępnij artykuł: